HAPO (Hiri Antolamenduko Plan Orokorra) berriak hiri-hazkunde iraunkorraren, eraldatutako espazioak berroneratzearen, etxebizitza-aukera berrien, industrialdeen hobekuntzaren eta espazio publikoak eta azpiegiturak indartzearen aldeko apustua egiten du.
Joan den ekainaren 30ean, Balmasedako Udalak hasiera batean onartu zuen Hiri Antolamenduko Plan Orokor (HAPO) berria, datozen hamarkadetan udalerriaren hirigintza-garapenaren oinarriak ezarriko dituen dokumentua. Hiribilduaren etorkizunerako plangintza-tresna garrantzitsuenetako bat da, Balmaseda nola haziko den, etxebizitza eta jarduera ekonomiko berriak garatu ahal izango diren eta ondarea, natura-ingurunea eta herritarren bizi-kalitatea nola babestuko diren zehazten baitu.
HAPO berriak egungo Arau Subsidiarioak ordezkatuko ditu, 2004tik indarrean daudenak, eta udal-plangintza egungo hirigintza- eta ingurumen-legeriara, Lurralde Antolamenduaren Gidalerroetara eta azken urteetan onartutako gainerako araudi sektorialetara egokituko du. Legezko betebehar horri erantzuteaz gain, dokumentuak egungo eta etorkizuneko Balmasedaren gizarte-, ekonomia- eta ingurumen-beharrei erantzuteko udalerri-eredua eguneratzen du.
Proposatutako hiri-ereduak hazkunde trinko eta orekatuaren aldeko apustua egiten du, lehendik urbanizatutako lurzoruen berroneratzea lehenetsiz lur naturalen gaineko hedapenaren aurretik. Helburua da dauden auzoak sendotzea, hiri-hutsuneak osatzea, espazio degradatuak biziberritzea eta hiri kohesionatuagoa, irisgarriagoa eta jasangarriagoa bultzatzea. Era berean, udalerriko herriguneak hobeto lotzea bultzatzen da, oinezkoen, bizikleten eta bideen mugikortasuna hobetuz.
Bizitegien arloan, dokumentuak jarduketa berriak antolatzen ditu, etxebizitza-eskaintza zabaltzeko eta, aldi berean, aurreko plangintzan aurreikusitako eremuak sartzeko. Planak bizitegi-parkea birgaitzea, etxebizitza hutsak okupatzea eta etxebizitza babestuak garatzea lehenesten du, hazkundea udalerriaren benetako beharretara egokituz.
984 etxebizitza aurreikusi dira hainbat jarduera-eremutan; horietatik 926 eraikuntza berrikoak izango lirateke eta 277 babesekoak. Lurralde Antolamenduaren Gidalerroen ondorioetarako, 795 etxebizitza zenbatzen dira.
Bizitegi-garapen nagusiak hauek dira:
Fabio Murga: 520 etxebizitza, horietatik 126 babestuak izango dira. Planaren garapenik handiena da, eta Winoa Ibericako antzinako industria-lurretan dago.
Penilla: 46 etxebizitza, horietatik 16 babestuak izango dira, udalerriaren hegoaldeko perimetroa sendotuz.
Presa Gainean (R-18 eta R-19): 18 etxebizitza.
Gainerakoa (AI-SUS-R01): 49 etxebizitza.
Magdalena pasealekua: 4 etxebizitza.
Gainera, planak neurri txikiagoko jarduera ugari jasotzen ditu La Estación, Virgen de Gracia, La Torre, Santo Domingo, El Calvario, Encartaciones, Nocedal, La Calzada, Arroyo eta Geltokia kaleetatik banatuta, 6 eta 60 etxebizitza bitarteko sustapenekin.
HAPOk jarduera ekonomikoak garatzeko lurzorua ere gordetzen du, enpresa-sarea indartzeko, ezarpen berriak bultzatzeko eta Balmasedako lehiakortasuna hobetzeko. Estrategiak lehenetsi egiten du jada eraldatuta dauden espazioak berrerabiltzea, eta etorkizunean industrialdeari eta hirugarren sektoreko erabilera berriei lotutako handitzeak aurreikusten ditu.
Dokumentuaren beste ardatzetako bat espazio libreen, ekipamenduen eta berdeguneen sarea indartzea da. Planak aurreikusten du Gazteluko Muinoaren ingurua osatzea, Kadagua ibaiari lotutako azpiegitura berdea bultzatzea, egungo beharretara egokitutako egonaldi- eta jolas-espazio berriak sortzea eta udal-ekipamenduak berrantolatzea, biztanleriaren bilakaerari hobeto erantzuteko.
Ondare historikoaren eta ingurumenaren babesa ere plangintza berriaren zutabeetako bat da. HAPOk hirigune historikoa eta udalerriko kultura-ondasun nagusiak babesten ditu, eta, aldi berean, natura-guneen, onura publikoko mendien, ibai-ibilguen eta balio ekologiko handieneko eremuen babesa indartzen du, jasangarritasun-irizpideak eta klima-aldaketara egokitzeko irizpideak txertatuz antolamendu osoan.
Dokumentua izapidetu bitartean, trenbideen, errepideen, telekomunikazioen eta lurralde-antolamenduaren arloan eskumena duten administrazioek egindako txosten sektorialak sartu dira. Aldaketa nagusien artean, trenbidearen etorkizuneko egoera sartzea, kartografiaren gaineko sektore-eraginak eguneratzea eta hirigintza-araudia jasotako eskakizun teknikoetara egokitzea nabarmentzen dira.
Hasierako onarpenaren ondoren, jendaurrean jartzeko eta alegazioak aurkezteko epea hasiko da. Izapide horri esker, herritarrek, erakundeek eta administrazioek dokumentua aztertu eta egoki iritzitako oharrak egin ahal izango dituzte behin betiko onartu aurretik.
Herritarren parte-hartzea
Uztailaren 21ean hasten da alegazioak aurkezteko epea, eta dokumentu hori hobetzeko lana errazteko, Udalak ohi baino argitalpen zabalagoa antolatu du. Uztailaren 20an BAOn argitaratzeaz gain, Kultur Etxeak Planaren laburpena biltzen duen erakusketa bat hartuko du. Dokumentu osoa Kultur Etxean eta HAZen kontsultatu ahal izango da, baita webgune ofizialeko helbide honetan ere: https://www.balmaseda.eus/eu-ES/Zerbitzuak/Urbanismo/Orriak/egiturazko-antolamendua-hapo.aspx (6. fasean klikatuz). Era berean, HAZen hitzorduak erreserbatu ahal izango dira erredakzio-taldearekin, irailean zalantzak argitzeko, eta bi hitzaldi-egun prestatu dira HAPO zer den eta Balmasedarako plan berri honek zer berrikuntza dituen jakiteko.
